Đề Xuất 1/2023 # Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Bài Ca “Chiến Thắng Điện Biên” # Top 5 Like | Asianhubjobs.com

Đề Xuất 1/2023 # Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Bài Ca “Chiến Thắng Điện Biên” # Top 5 Like

Cập nhật nội dung chi tiết về Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Bài Ca “Chiến Thắng Điện Biên” mới nhất trên website Asianhubjobs.com. Hy vọng thông tin trong bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu ngoài mong đợi của bạn, chúng tôi sẽ làm việc thường xuyên để cập nhật nội dung mới nhằm giúp bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất.

Khi diễn ra chiến dịch Điện Biên Phủ, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã lên đến tận mặt trận, tự tay đào hầm tránh bom đạn. Trận đánh đồi Him Lam mở đầu cho chiến dịch Điện Biên, đồng chí Phan Đình Giót  lấy thân mình lấp lỗ châu mai cho quân ta tiến lên. Xúc động trước tâm gương hy sinh anh dũng của những người lính Việt Nam, nhạc sĩ đã nhanh chóng cho ra đời bài hát Trên đồi Him Lam: Hôm qua đánh trận Điện Biên/Chiến hào xuất kích/Đồi Him Lam ta tiến vào… Ở ca khúc này, nhạc sĩ nhắc tới “mở đường”, bộ đội “kéo pháo vào, kéo pháo ra” và chờ ngày “chiến thắng Điện Biên”. Bài hát này được đánh giá là chặt chẽ về nhạc điệu và lời ca, nhưng chưa được phổ biến rộng rãi.

Trong chùm ca khúc về chiến dịch Điện Biên, Chiến thắng Điện Biên là ca khúc hay hơn cả và mang dấu ấn lịch sử sâu đậm nhất. Trong cuốn hồi ký Âm thanh và cuộc đời, nhạc sĩ Đỗ Nhuận có kể về hoàn cảnh ra đời của ca khúc: “Chúng tôi tạm ngừng mọi hoạt động nghệ thuật, các chiến sĩ văn công trai gái đều phải sửa đường, vì mùa mưa sắp đến, nước lũ tràn về thì xe không đưa pháo vào trận địa được. Tôi là tổ trưởng đơn vị làm đường ở bản Mường Phăng cách Điện Biên 60km, ngày ngày vác xẻng ra mặt đường để đón chờ khí tài hiện đại Kachiusa. Một hôm, đồng chí Hoàng Xuân Tùy (lúc đó là Trưởng phòng Tuyên truyền – Tổng cục Chính trị) gặp tôi nói: “Đỗ Nhuận chuẩn bị sáng tác bài “Chiến thắng Điện Biên” đi!”. Gợi ý đó, tôi cũng suy nghĩ về cách viết bài này như thế nào, chứ chưa hạ bút sáng tác, vì còn phải chờ thời điểm… Chiều 7-5-1954, trong lúc đang hì hục lấp đá, vá đường thì một chiến sĩ đạp xe qua reo to lên: “Hồng Cúm hàng rồi! Chiến thắng rồi!”. Tin chiến thắng đưa về trung tuyến làm nức lòng quân dân. Thế là chúng tôi bỏ cả cuốc xẻng, cầm tay nhau nhảy không cần nhạc đệm. Tôi hạ quyết tâm: đêm nay phải sáng tác xong bài hát. Thế là bài hát ra đời vào đúng đêm chiến thắng lịch sử này tại bản Mường Phăng, bên bếp nhà sàn đỏ lửa…”. 

Nếu như với 2 ca khúc Hành quân xa, Trên đồi Him Lam nhạc sĩ đã vận dụng chất liệu âm nhạc truyền thống vùng đồng bằng, thì ở Chiến thắng Điện Biên nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã pha trộn chất nhạc truyền thống của người Kinh và người Thái ở vùng Tây Bắc bởi như nhạc sĩ lập luận: “Niềm vui chiến thắng này là của cả nước. Người Kinh, người Thái, người Mông, người Dao, người Tày và các dân tộc khác cùng góp công, góp của, góp cả tính mệnh mình làm nên lịch sử. Cần phải hòa sắc dân tộc, vì dân tộc Việt Nam là một”. Ca khúc Chiến thắng Điện Biên mở đầu bằng hình ảnh lịch sử của một dân tộc rạo rực vang bài ca chiến thắng: Giải phóng Điện Biên/Bộ đội ta tiến quân trở về/Giữa mùa này hoa nở, miền Tây Bắc tưng bừng vui… Nghe những lời ca ấy, ta cứ ngỡ như núi rừng, bản làng Tây Bắc đang reo vui hát ca theo bước đoàn quân giải phóng. Những lời ca sống động, điệu nhạc hùng tráng như những thước phim tư liệu đã vẽ nên một bức tranh tươi màu: Bản Mường xưa nương lúa mới trồng/Kìa đàn em bé đứng giữa đồng nắm tay xòe hoa/ Dọc đường chiến thắng ta tiến về/Đoàn dân công tiền tuyến/Vẫy chào pháo binh vượt qua… Lời một của Chiến thắng Điện Biên kết thúc bằng một hành ảnh rực rỡ: Núi sông bừng lên/Đất nước ta sáng ngời!/Cánh đồng Điện Biên!/Cờ chiến thắng tưng bừng trên trời.

Sau khi hoàn thành bài hát, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã đưa cho Đoàn Văn công Tổng cục Chính trị hát mừng chiến dịch thắng lợi. Sau này, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã sử dụng “bộ ba” ca khúc: Hành quân xa, Trên đồi Him Lam, Chiến thắng Điện Biên và Hò kéo pháo (Hoàng Vân) cùng dân ca Tây Bắc để làm nhạc cho bộ phim tư liệu Điện Biên Phủ. Bài hát này rất quen thuộc với khán giả của Đài Tiếng nói Việt Nam.

54 năm đã qua kể từ ngày 7-5 lịch sử ấy, nhưng mỗi khi nhớ về thắng lợi của chiến dịch Điên Biên Phủ, mỗi chúng ta không giấu được niềm tự hào. Với các ca khúc về Điện Biên của nhạc sĩ Đỗ Nhuận, chiến thắng ấy vẫn còn tươi mới như hôm qua.

NHẬT LỆ

Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Bài Ca “Chiến Thắng Điện Biên”

“Chín năm làm một Điện Biên/Nên vành hoa đỏ nên thiên sử vàng” (Tố Hữu). Chiến công oai hùng của dân tộc đã đi vào thơ ca – nhạc – họa một cách chân thực và đầy xúc cảm. Ngoài bài thơ “Hoan hô chiến sĩ Điện Biên” (Tố Hữu) đã được nhiều người biết đến, chiến thắng Điện Biên còn in dấu trong sáng tác của nhiều văn nghệ sĩ khác. Nhạc sĩ Đỗ Nhuận là một trong những người theo sát chiến dịch Điên Biên Phủ, kịp ghi lại những giây phút lịch sử bằng các ca khúc: Hành quân xa, Trên đồi Him Lam, Chiến thắng Điện Biên.

Chuẩn bị cho chiến dịch Điện Biên Phủ, Thu Đông năm 1953, khi ấy nhạc sĩ Đỗ Nhuận (1922 – 1991) còn là một thanh niên đi theo đại đội súng cối thuộc Sư đoàn 308 vượt đèo Khế. Việc hành quân rất bí mật, nên nhiều anh lính vẫn băn khoăn về địa điểm tập kết. “Đời chúng ta đâu có giặc là ta cứ đi, cần gì phải hỏi!” – câu nói của một anh lính trẻ đã gợi ý cho nhạc sĩ Đỗ Nhuận viết nên hành khúc Hành quân xa (còn có tên khác là Đâu có giặc là ta cứ đi): Hành quân xa dẫu còn nhiều gian khổ/Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/Đời chúng ta đâu có giặc là ta cứ đi… Ca khúc có cấu trúc rất chân phương, hơi nhạc dân tộc đậm đà rất dễ hát nên đã nhanh chóng được phổ biến rộng rãi. Không chỉ vậy, bài hát còn thể hiện niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, sự thắng lợi của cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp. Điệp khúc: Đời chúng ta đâu có giặc là ta cứ đi… đã thúc giục biết bao người vượt gian khổ, hướng về Điện Biên.

Khi diễn ra chiến dịch Điện Biên Phủ, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã lên đến tận mặt trận, tự tay đào hầm tránh bom đạn. Trận đánh đồi Him Lam mở đầu cho chiến dịch Điện Biên, đồng chí Phan Đình Giót lấy thân mình lấp lỗ châu mai cho quân ta tiến lên. Xúc động trước tâm gương hy sinh anh dũng của những người lính Việt Nam, nhạc sĩ đã nhanh chóng cho ra đời bài hát Trên đồi Him Lam: Hôm qua đánh trận Điện Biên/Chiến hào xuất kích/Đồi Him Lam ta tiến vào… Ở ca khúc này, nhạc sĩ nhắc tới “mở đường”, bộ đội “kéo pháo vào, kéo pháo ra” và chờ ngày “chiến thắng Điện Biên”. Bài hát này được đánh giá là chặt chẽ về nhạc điệu và lời ca, nhưng chưa được phổ biến rộng rãi.

Trong chùm ca khúc về chiến dịch Điện Biên, Chiến thắng Điện Biên là ca khúc hay hơn cả và mang dấu ấn lịch sử sâu đậm nhất. Trong cuốn hồi ký Âm thanh và cuộc đời, nhạc sĩ Đỗ Nhuận có kể về hoàn cảnh ra đời của ca khúc: “Chúng tôi tạm ngừng mọi hoạt động nghệ thuật, các chiến sĩ văn công trai gái đều phải sửa đường, vì mùa mưa sắp đến, nước lũ tràn về thì xe không đưa pháo vào trận địa được. Tôi là tổ trưởng đơn vị làm đường ở bản Mường Phăng cách Điện Biên 60km, ngày ngày vác xẻng ra mặt đường để đón chờ khí tài hiện đại Kachiusa. Một hôm, đồng chí Hoàng Xuân Tùy (lúc đó là Trưởng phòng Tuyên truyền – Tổng cục Chính trị) gặp tôi nói: “Đỗ Nhuận chuẩn bị sáng tác bài “Chiến thắng Điện Biên” đi!”. Gợi ý đó, tôi cũng suy nghĩ về cách viết bài này như thế nào, chứ chưa hạ bút sáng tác, vì còn phải chờ thời điểm… Chiều 7-5-1954, trong lúc đang hì hục lấp đá, vá đường thì một chiến sĩ đạp xe qua reo to lên: “Hồng Cúm hàng rồi! Chiến thắng rồi!”. Tin chiến thắng đưa về trung tuyến làm nức lòng quân dân. Thế là chúng tôi bỏ cả cuốc xẻng, cầm tay nhau nhảy không cần nhạc đệm. Tôi hạ quyết tâm: đêm nay phải sáng tác xong bài hát. Thế là bài hát ra đời vào đúng đêm chiến thắng lịch sử này tại bản Mường Phăng, bên bếp nhà sàn đỏ lửa…”.

Nếu như với 2 ca khúc Hành quân xa, Trên đồi Him Lam nhạc sĩ đã vận dụng chất liệu âm nhạc truyền thống vùng đồng bằng, thì ở Chiến thắng Điện Biên nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã pha trộn chất nhạc truyền thống của người Kinh và người Thái ở vùng Tây Bắc bởi như nhạc sĩ lập luận: “Niềm vui chiến thắng này là của cả nước. Người Kinh, người Thái, người Mông, người Dao, người Tày và các dân tộc khác cùng góp công, góp của, góp cả tính mệnh mình làm nên lịch sử. Cần phải hòa sắc dân tộc, vì dân tộc Việt Nam là một”. Ca khúc Chiến thắng Điện Biên mở đầu bằng hình ảnh lịch sử của một dân tộc rạo rực vang bài ca chiến thắng: Giải phóng Điện Biên/Bộ đội ta tiến quân trở về/Giữa mùa này hoa nở, miền Tây Bắc tưng bừng vui… Nghe những lời ca ấy, ta cứ ngỡ như núi rừng, bản làng Tây Bắc đang reo vui hát ca theo bước đoàn quân giải phóng. Những lời ca sống động, điệu nhạc hùng tráng như những thước phim tư liệu đã vẽ nên một bức tranh tươi màu: Bản Mường xưa nương lúa mới trồng/Kìa đàn em bé đứng giữa đồng nắm tay xòe hoa/ Dọc đường chiến thắng ta tiến về/Đoàn dân công tiền tuyến/Vẫy chào pháo binh vượt qua… Lời một của Chiến thắng Điện Biên kết thúc bằng một hành ảnh rực rỡ: Núi sông bừng lên/Đất nước ta sáng ngời!/Cánh đồng Điện Biên!/Cờ chiến thắng tưng bừng trên trời.

Sau khi hoàn thành bài hát, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã đưa cho Đoàn Văn công Tổng cục Chính trị hát mừng chiến dịch thắng lợi. Sau này, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã sử dụng “bộ ba” ca khúc: Hành quân xa, Trên đồi Him Lam, Chiến thắng Điện Biên và Hò kéo pháo (Hoàng Vân) cùng dân ca Tây Bắc để làm nhạc cho bộ phim tư liệu Điện Biên Phủ. Bài hát này rất quen thuộc với khán giả của Đài Tiếng nói Việt Nam.

54 năm đã qua kể từ ngày 7-5 lịch sử ấy, nhưng mỗi khi nhớ về thắng lợi của chiến dịch Điên Biên Phủ, mỗi chúng ta không giấu được niềm tự hào. Với các ca khúc về Điện Biên của nhạc sĩ Đỗ Nhuận, chiến thắng ấy vẫn còn tươi mới như hôm qua.

Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Ca Khúc Về Điện Biên

Nhạc sĩ Đỗ Nhuận tại Nhạc viện Traikovski – 1960.

Đã 55 năm, nhưng âm hưởng hào sảng của những câu hát “Giải phóng Điện Biên/Bộ đội ta tiến quân trở về/Giữa mùa (này) hoa nở/Miền Tây Bắc tưng bừng vui…” trong bài “Chiến thắng Điện Biên của nhạc sĩ Đỗ Nhuận vẫn còn vang vọng. Mỗi lần các ca khúc vang lên, là mỗi lần không khí hào sảng của những tháng ngày đánh trận Điện Biên được tái dựng qua từng nốt nhạc, ca từ…

“Chiến thắng Điện Biên” được coi là hiện tượng độc nhất vô nhị trong làng nhạc Việt Nam, khi là ca khúc vừa có sức trường tồn, vừa được phổ rộng: chỉ sau khi ra đời vài tiếng, bài hát đã được biểu diễn tại lễ mừng chiến thắng Điện Biên và hơn nửa thế kỷ qua, vẫn là bản nhạc bắt đầu chương trình một ngày mới của Đài TNVN, lập kỷ lục về phát trên sóng phát thanh quốc gia.

“Chiến thắng Điện Biên” còn trở thành nhạc cho phim tư liệu “Điện Biên Phủ”, phim “Hoa ban đỏ” và đã được chuyển soạn cho giao hưởng, được nhiều dàn nhạc của Nga, Đức dựng thành các hợp xướng lớn.

Một ngày cuối tuần, chúng tôi và nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân – Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam đương nhiệm, con trai của nhạc sĩ Đỗ Nhuận, cùng ngược dòng ký ức hào hùng của quá khứ, để ôn lại khoảnh khắc mà tác phẩm ghi dấu ấn lịch sử đã ra đời…

Những ngày bước vào chiến dịch Điện Biên là thời điểm đầy hy sinh, gian khó của bộ đội và nhân dân ta với những cuộc giao tranh khốc liệt. Tổ sáng tác hỏa tuyến và các chiến sĩ văn công phải ngừng biểu diễn, để cùng tham gia sửa đường đón pháo ta vào trận.

Nhạc sĩ Đỗ Nhuận được giao làm tổ trưởng đơn vị làm đường ở bản Mường Phăng, cách Điện Biên chừng 60km. Tạm gác những nốt nhạc, lời ca, người nhạc sĩ tay choòng, tay cuốc, cùng bộ đội và dân công ngày đêm cuốc đá, rải đường. Bàn tay chai sần vì cầm cuốc cầm xẻng, nhưng suy nghĩ vẫn luôn rộn ràng những giai điệu tươi vui chờ đón mừng thắng lợi.

Bởi trước đó, khi xem một chương trình văn nghệ của Đoàn văn công TCCT do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác, với một dự cảm nhạy bén, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã ân cần căn dặn: “Đỗ Nhuận sáng tác dần bài về chiến thắng Điện Biên đi là vừa”.

Mỗi ngày, niềm tin thắng lợi càng nung nấu trong tim người nhạc sĩ, thôi thúc ông cho ra đời một tác phẩm xứng tầm. Quen làm việc với sự chuẩn bị chu đáo, ông luôn cẩn thận ghi vào sổ tay một tứ thơ bất chợt, hay một nét nhạc bỗng lóe lên trong đầu. Chẳng mấy chốc, cuốn sổ tư liệu cho bài hát đã có tới 5 trang viết tay.

Nhạc sĩ Đỗ Nhuận trăn trở với lựa chọn môtip nhạc cho khúc khải hoàn bằng cả khát vọng cống hiến và lòng yêu nước. Trong di cảo để lại cho con trai, nhạc sĩ viết: “Nghĩ rằng bài này phải sáng sủa, bối cảnh trên đất Tây Bắc. Chất liệu âm nhạc cần phải pha giữa chất nhạc Kinh và Thái. Tôi tự hỏi: có pha trộn được không? Tôi nghĩ được, vì dân tộc Việt mình là một, chỉ cần có nhạc cảm chân thực và cần thời điểm… Tôi không có ý định nói lên tầm cỡ vĩ đại của chiến dịch như một bộ phim nhiều tập, chỉ muốn dựng lên một cột mốc nhỏ, đánh dấu trận chiến thắng bằng một hình thức âm nhạc dễ phổ cập. Bộ đội ta vượt núi trèo đèo bao ngày gian khó mới làm nên chiến thắng, thi khúc thức âm nhạc không cần phép tính ngang bằng sổ ngay; lời ca phải súc tích…”.

Rồi cái ngày mà ông cùng cả nước mong đợi đã đến. Ngày 7/5/1954. Khi ánh nắng hoàng hôn đổ trên những tán cây rừng xào xạc, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đang hối hả cùng đồng đội cuốc đất, san đường thì một đồng chí liên lạc từ mặt trận đạp xe qua, reo vui:

– Hồng Cúm hàng rồi! Giải phóng Điện Biên rồi!

Niềm vui vỡ òa sau bao ngày trông đợi. Mọi người cầm tay nhau nhảy tưng bừng. Còn ông, hạ quyết tâm đêm nay phải xong bài hát mà ông đã nung nấu bao ngày.

Ngay trong cái đêm lịch sử ấy, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã thức trắng bên bếp lửa nhà sàn. Dưới ánh lửa bập bùng như tiếng reo ca trong trái tim hàng triệu người Việt Nam khi ấy, những nốt nhạc rộn rã, náo nức chảy tràn đã dệt nên một ca khúc hùng tráng của dân tộc, mà chính ông cũng chẳng thể ngờ, nó sẽ sống mãi cùng năm tháng.

Sáng hôm sau, cả 2 lời của ca khúc hoàn thành. Nhạc sĩ Đỗ Nhuận đưa bản chép tay đầu tiên cho Đoàn văn công TCCT hát tại chỗ, còn ông cũng tự hát cho bộ đội nghe và dạy cả các chiến sĩ ở Đại đội Pháo binh. Ngày trở về, ngồi trên xe, ông lại cùng anh em hát vang bài ca “Chiến thắng Điện Biên”.

Khi nhạc sĩ Hoàng Kiều của Đoàn Văn công TW nhận xét về sự mới lạ trong nét nhạc vốn gốc dân tộc, nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã nói vui: “Chẳng qua là “đất thó” của dân tộc, tôi nhào nặn thành “gạch” cho nhân dân dùng. Đúng sai gì, tôi xin chịu trách nhiệm với các cụ, với tổ tiên”.

Về sau, nhớ lại những năm tháng gian truân mà hào hùng ấy, ông bộc bạch: “Chiến thắng Điện Biên Phủ đã đánh dấu sự trưởng thành của quân đội, mà tôi cũng là một chiến sĩ cầm đàn được lớn lên trong hàng quân, lớn lên cả về tư duy bút pháp”.

Lắng trong âm hưởng hào hùng của nhạc phẩm mà người cha đã viết bằng sự rung động sâu thẳm của con tim, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân xúc động: Cũng như một số nhạc sĩ khác, cha tôi trực tiếp tham gia chiến dịch Điện Biên, nên cảm xúc trong ca khúc của ông là đại diện cho tình cảm, mong muốn của chiến sĩ, đồng bào cả nước chứ không chỉ của cá nhân ông.

“Chiến thắng Điện Biên” là sự hội tụ chất liệu âm nhạc mà phải là người trong cuộc mới nhận ra và ghi lại được: hình ảnh bà con dân tộc Kinh hiện lên qua nét nhạc đồng bằng Bắc Bộ cùng với nét nhạc và hình ảnh múa xòe hoa đặc trưng của đồng bào Thái Tây Bắc. Đi qua thời gian, chỉ những tác phẩm văn nghệ đi từ tình cảm rung động chân thành, sâu sắc mới thực sự có giá trị và mãi đọng lại. Đó cũng là bài học từ sự cộng hưởng mà cha tôi để lại.

Đã hơn 5 thập niên trôi qua. Nhưng dường như mỗi lần các ca khúc về Điện Biên của nhạc sĩ Đỗ Nhuận vang lên, là mỗi lần không khí hào sảng của những tháng ngày đánh trận Điện Biên được tái dựng qua từng nốt nhạc, ca từ. Để thêm một lần, các sáng tác tràn đầy không khí hào sảng ấy lại khơi dậy niềm tự hào trong quá khứ, tiếp thêm cho mọi người niềm lạc quan cách mạng, tin tưởng vào tương lai.

Để có được thành công ấy, sự dấn thân của người nghệ sĩ vào cuộc kháng chiến là đảm bảo đầu tiên cho cảm hứng sáng tạo, cùng với tài năng và lao động nghệ thuật…

Cảm Nhận Về Nhạc Phẩm “Giải PhóNg Điện BiêN” Của Đỗ Nhuận

Thứ sáu, 08/05/2015 21:47

Cùng với niềm suy tưởng ấy, biết bao xúc động trào dâng khi nghe lại giai điệu Giải phóng Điện Biên vang lên hùng tráng và cũng không kém phần trữ tình, bởi lẽ số phận của nó gắn liền với chiến thắng vĩ đại của một dân tộc được thế giới vô cùng ngưỡng mộ.

Thực ra, trong chiến địch Đông Xuân 1953-1954 và Chiến dịch Điện Biên Phủ, nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác đến ba ca khúc: Hành quân xa, Trên đồi Him Lam và Giải phóng Điện Biên. Trong ba ca khúc ấy, Giải phóng Điện Biên được Đỗ Nhuận viết sau khi chiến dịch vừa kết thúc, thực dân Pháp đã giải giáp ra hàng. Trong hồi ký của mình, nhạc sĩ có viết: “Đêm hôm đó (ngày 7 tháng 5 năm 1954 – L.T.V nhấn mạnh), tôi ngồi viết bên bếp nhà sàn đỏ lửa, thâu đêm suốt sáng. Tay cứ búng chiếc viôlông, mồm cứ hát y ỷ, sợ làm ồn anh em mất ngủ. Có mấy củ sắn lùi trong bếp than để bồi dưỡng đêm, tôi vừa viết vừa bóc sắn ăn”.

Vậy đó, ca khúc Giải phóng Điện Biên ra đời trong hoàn cảnh hết sức đặc biệt, nó tự nhiên như nỗi đợi chờ khao khát, đến khi nghe tin chiến thắng thì từng giai điệu cứ tự nhiên vỡ òa ra không sao có thể kìm nén được. Nếu như ca khúc Hành quân xa là lời động viên kịp thời bộ đội ta hành quân trong chiến dịch, phải vượt qua nhiều gian khổ hiểm nguy để chiến thắng kẻ thù với lời ca thôi thúc: “Đâu có giặc là ta cứ đi”; Trên đồi Him Lam chỉ là sự tiên đoán, gởi gắm ước mơ của tác giả về một ngày mai chiến thắng; thì đến ca khúc Giải phóng Điện Biên là khúc khải hoàn ca, là bản tráng ca rộn ràng như niềm vui mở hội:

Giải phóng Điện Biên Bộ đội ta tiến quân trở về Giữa mùa hoa nở, miền Tây Bắc tưng bừng vui Bản mường xưa nương lúa mới trồng Kìa đàn em bé giữa đồng nắm tay xòe hoa

Rộn ràng trong giai điệu, hình ảnh giàu sắc thái biểu cảm trong ca từ, Giải phóng Điện Biên có sự kết hợp giữa âm nhạc của dân ca Tây Bắc và làn điệu chèo của đồng bằng Bắc Bộ nên đã tạo được một sự quyến rũ lạ thường, nhất là đoạn nhạc:

Giờ chiến thắng ta đã về Vui mừng đón chúng ta tiến về Núi sông bừng lên Đất nước ta sáng ngời Cánh đồng Điện Biên cờ chiến thắng tưng bừng trên trời

Từ khi ra đời đến nay đã tròn 61 năm, song ca từ và giai điệu của ca khúc Giải phóng Điện Biên vẫn còn rất mới, không hề lạc hậu, đó là một điều kỳ diệu. Nhờ vậy mà ca khúc đã trở thành nhạc hiệu của Đài Tiếng nói Việt Nam từ đó đến nay vào mỗi đầu ngày mới vang lên tha thiết, tự hào.

Đỗ Nhuận đã đi xa nhưng sự nghiệp âm nhạc của ông vẫn còn sống mãi, bất tử cùng với Điện Biên Phủ vĩ đại của một dân tộc anh hùng.

Lê Thành Văn

Những Ca Khúc Bất Hủ Về “Chiến Thắng Điện Biên Phủ”

Nhạc sỹ Nguyễn Thành viết nhạc phẩm “Qua miền Tây Bắc” trước khi có chiến dịch Điện Biên Phủ. Ca khúc đầy chất thơ và hiện thực đã nói lên một tấm lòng yêu nước nồng nàn của chiến sĩ ta. Nguyễn Thành đã sáng tác “Qua miền Tây Bắc” ở đỉnh đèo Khâu Vác cao trên 2.000 mét, đó là cửa ngõ vào Điện Biên Phủ.

Để có một tác phẩm như thế, tác giả đã phải mất ba lần tự mình đi qua miền Tây Bắc. Trong ca khúc “Qua miền Tây Bắc”, tác giả đã ghi lại những tình cảm nồng nhiệt cùng tấm lòng rất chân thật, tình nghĩa đối với Tây Bắc.

2. Hành quân xa – Nhạc sỹ Đỗ Nhuận

Nhạc sĩ Đỗ Nhuận với những nhạc phẩm tiêu biểu “Hành quân xa”, “Trên đồi Him Lam”, “Giải phóng Điện Biên”… đã phản ảnh chân thực cuộc chiến tranh chính nghĩa, hào hùng của nhân dân ta. Nếu “Hành quân xa” là những lời động viên nhẹ nhàng, ngắn gọn, dễ hiểu, chân tình đối với cán bộ, chiến sĩ, giúp họ vượt qua những cuộc hành quân khó khăn, gian khổ, thì “Trên đồi Him Lam” là những dự cảm về một thắng lợi của quân đội ta đang đến gần.

Ở “Hành quân xa” là những lời động viên, an ủi bằng ca từ thật giản dị: “Hành quân xa dẫu có nhiều gian khổ. Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi… Chí căm thù bởi bọn thực dân nó áp bức. Đời chúng ta đâu có giặc là ta cứ đi…”.

3. Trên đồi Him Lam – Nhạc sỹ Đỗ Nhuận

Người chiến sĩ nói câu ấy không bao giờ trở về nữa vì anh chính là liệt sĩ Phan Đình Giót đã lấy thân mình lấp lỗ châu mai trong trận Him Lam. Sau này Đỗ Nhuận mới biết rõ. Và bài hát “Trên đồi Him Lam” đã được ông sáng tác ngay tại trận địa, giữa bộn bề ngổn ngang xác xe pháo trong mùi khói khét lẹt của đạn bom và xác giặc: “Hôm qua đánh trận Điện Biên chiến hào xuất kích đồi Him Lam ta tiến quân vào, đột phá tiêm đao tiến đánh vào…”.

4. Hò kéo pháo – Nhạc sỹ Hoàng Vân

Một hình ảnh không thể nào quên trong cuộc chiến ở Điện Biên là hình ảnh “Kéo pháo vào – kéo pháo ra”. Nhạc sĩ Hoàng Vân tác giả của bài hát “Hò kéo pháo” đã kể lại: Đêm đêm theo tiếng hò “dô ta nào, hai ba nào, tiếng mõ tre cốc cốc” làm hiệu lệnh dưới ánh trăng, hàng trăm chiến sĩ mặc áo trấn thủ, đội mũ nan cúi rạp người, choãi chân, những bắp tay rắn chắc bám vào dây trão, dây mây, dây song để kéo pháo…

Tất cả những hình ảnh, những âm thanh đó đã tạo nên một bức tranh hùng vĩ, một không khí náo nhiệt hừng hực khí thế quyết tâm làm vang động cả núi rừng Điện Biên. “Hò kéo pháo” đã được nhạc sĩ viết ngay tại mặt trận.

5. Giải phóng Điện Biên – Nhạc sỹ Đỗ Nhuận

Xuất xứ ra đời của “Giải phóng Điện Biên” đã được nhạc sĩ Đỗ Nhuận ghi chép trong hồi ký “Âm thanh cuộc đời” như sau: “Ngày 7-5-1954, chúng tôi đang cuốc, rải đá, thì vào buổi chiều, một đồng chí liên lạc từ mặt trận đạp xe qua, reo to: “Mường Thanh địch hàng rồi! Giải phóng Điện Biên rồi!”. Tất cả đoàn văn công ngừng tay cuốc, ôm nhau nhảy không cần nhạc đệm… Tôi lại đàn, lại hát. Đêm hôm đó, tôi ngồi viết bên bếp nhà sàn đỏ lửa, thâu đêm, suốt sáng. Tay búng chiếc violin, mồm cứ y ỷ, sợ làm ồn anh em mất ngủ. Có mấy củ sắn lùi trong bếp than để bồi dưỡng đêm, tôi vừa viết, vừa bóc sắn ăn”.

Ca khúc “Giải phóng Điện Biên” đã ra đời từ đó. Kết thúc bài hát, ca từ chợt vút lên thật hào hùng: “Núi sông bừng lên/Đất nước ta sáng ngời/Cánh đồng Điện Biên, cờ chiến thắng tưng bừng trên trời”./.

Bạn đang đọc nội dung bài viết Nhạc Sĩ Đỗ Nhuận Và Bài Ca “Chiến Thắng Điện Biên” trên website Asianhubjobs.com. Hy vọng một phần nào đó những thông tin mà chúng tôi đã cung cấp là rất hữu ích với bạn. Nếu nội dung bài viết hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!